DOE EENS RUSTIG. ECHT.

DOE.EENS.RUSTIG.

Als gedragsdeskundige zeg ik het vaker dan mensen verwachten: doe eens rustig met je hond. Met puppy’s, met puber honden, met volwassen honden.

We leven in een tijd waarin het lijkt alsof een hond constant bezig moet zijn. Mee met de bakfiets, mee naar het schoolplein, mee naar familie, kinderen die op momenten die voor de hond onprettig zijn steeds met hem willen spelen, bezoek ontvangen, mee naar terrasjes, mee naar de stad, door iedereen aangehaald worden, mee naar het werk. Het lijstje is eindeloos. En meestal gebeurt het met de allerbeste bedoelingen.

Maar voor veel honden is het simpelweg te veel.

Natuurlijk gedrag van honden

Het is goed om te beseffen wat natuurlijk gedrag voor honden eigenlijk is. Honden zijn van nature bezig met het zoeken naar eten en hebben korte sociale momenten met andere honden. Veel honden leven van nature solitair of in kleine groepen, en het grootste gedeelte van de dag brengen ze slapend door.  Dat betekent dat voortdurende activiteit of verplicht sociaal contact niet hun standaardnorm is. Honden zijn gemaakt om te rusten, hun energie te sparen voor wanneer dat nodig is en op momenten die zij zelf kiezen sociale interacties aan te gaan.

Een puppy hoeft niet alles tegelijk te leren

Een puppy is geen project dat snel afgerond moet worden. Voor een jonge hond is werkelijk alles nieuw: elk geluid, elke geur, elke persoon, elke situatie. Dat brein staat de hele dag “aan” en probeert alle prikkels te verwerken.

Als daar onvoldoende rust tegenover staat, zie je vaak gedrag waar mensen van schrikken: bijten, hyper gedrag, niet luisteren, blaffen of moeilijk tot rust komen.

En wat doen we dan vaak ? We gaan meer doen. Terwijl het antwoord vaak precies het tegenovergestelde is: minder doen. Meer rust.

Pubers hebben juist ook rust nodig

Puberhonden hebben misschien nog wel meer behoefte aan rust, terwijl er juist vaak meer mee gedaan wordt.

Onder het mom “een vermoeide hond is een goede hond” wordt er continu gespeeld, gewandeld en geprikkeld. Maar een puberhond die constant “aan” staat, wordt eerder gestrest dan gelukkig. Rust is juist in deze periode cruciaal voor een stabiele ontwikkeling van het zich ontwikkelende brein.

Rust is geen luxe, het is een basisbehoefte

Een jonge hond of puber heeft veel slaap en rust nodig. Niet omdat hij lui is, maar omdat lichaam en brein volop groeien en zich ontwikkelen.

Tijdens die rust gebeurt het echte werk: prikkels worden verwerkt, ervaringen worden opgeslagen, stress zakt weer uit het lichaam naar homeostase.

Als een hond te weinig rust krijgt, blijft hij constant in een staat van alertheid. Het stresshormoon cortisol en het “vecht-of-vlucht”-hormoon adrenaline blijven verhoogd, waardoor het lichaam voortdurend gespannen is. Een hond in deze toestand kan slecht leren, raakt sneller overprikkeld, slaapt slechter en voelt zich minder veilig. En zal dan ook navenant reageren.

De wandeling hoeft geen speelafspraak te zijn

En soms krijg ik eerlijk gezegd de kriebels als ik berichten op social media zie zoals:
“Wie wil er samen met mij en mijn hond wandelen zodat de honden kunnen spelen?”

Het idee lijkt te zijn dat een wandeling alleen geslaagd is als honden spelen. Maar voor veel honden is dat (gedwongen of met een hond die ze niet kennen) helemaal niet nodig en soms zelfs stressvol.

Wat honden veel belangrijker vinden, is rustig de omgeving verkennen: snuffelen, nieuwe geuren opnemen, in hun eigen tempo lopen. Voor een hond is dat mentale verrijking en ontspanning. Een wandeling vol indrukken, zonder spel, kan veel waardevoller zijn dan een speelafspraak.

Elke hond heeft recht op een eigen plek

Rust ontstaat niet alleen door minder te doen. Rust ontstaat ook doordat een hond een plek heeft waar hij zich veilig kan terugtrekken.

Daarom vind ik het ontzettend belangrijk dat iedere hond een eigen plek in huis heeft. Een plek waar hij kan slapen, zich kan terugtrekken en even afstand kan nemen van alles wat er gebeurt. Zie het als het eigen kamertje van je hond. Op die plek hoort de hond ook echt met rust gelaten te worden: geen handen die hem aaien, geen kinderen die erbij gaan zitten, geen mensen die hem steeds wakker maken. Een hond heeft daar simpelweg recht op.

Je hoeft niet alles te doen

Je hond hoeft niet elke dag een avontuur te beleven. Hij hoeft niet overal mee naartoe en hij hoeft niet constant vermaakt te worden. Voor veel honden is dit al voldoende: een rustige wandeling, ruimte om rustig te snuffelen, een veilige slaapplek, een voorspelbare dag.

Juist in die rust groeien honden uit tot stabiele en ontspannen dieren.

Dus als ik één advies mag geven dat vaak het verschil maakt, dan is het dit:

Doe eens rustig met je hond.

Niet minder liefde. Niet minder aandacht.

Maar wel: minder prikkels, meer rust. Daar worden heel veel honden een stuk gelukkiger van.